Weet wat u eet

Weet wat u eet

Tegenwoordig is een glas melk zoveel meer dan alleen melk. Er staat op het pak 'rijk aan calcium', 'eetlustremmend' of 'nog gezonder'. En zo zijn er heel veel voedingsmiddelen waarvan de fabrikanten beweren dat ze meer dan goed zijn voor de gezondheid. Is dat echt zo? En wie bepaalt dat dan? Er moet duidelijkheid komen, vinden de Europese Unie en de consument.

Op een pakje crackers staat met grote letters 'caloriearm'. Consumenten plukken de verpakking gretig uit de schappen, omdat ze geloven een gezond product aan te schaffen. Maar als de Voedsel en Warenautoriteit (VWA) de crackers onderzoekt, blijken de crackers meer energie te bevatten dan een paar plakken cake. Hoezo caloriearm?

Beweringen, oftewel claims, op verpakkingen van levensmiddelen kloppen lang niet altijd. Eind 2006 bleek dat van de 175 producten die de VWA onderzocht, 15 waren voorzien van onjuiste beweringen. Dat geeft aan hoe makkelijk fabrikanten claims op hun producten afdrukken. De verleiding is ook moeilijk te weerstaan, want 'gezond' verkoopt.

Nieuwe regels

Om een eind te maken aan de wildgroei van beweringen, gelden vanaf 1 juli 2007 nieuwe regels in Europa.

Voor een fabrikant geldt dat er alleen nog een claim op een product mag staan, als dit aan allerlei voorwaarden voldoet. Zo mag er alleen 'caloriearm' op de verpakking crackers staan, als deze maximaal 40 kilocalorieën per 100 gram bevatten. Een product met de term light moet minstens 30 procent minder suiker of bijvoorbeeld vet bevatten dan vergelijkbare producten.

Een zak chips die 30 procent minder vet bevat, mag dus ook onder de nieuwe wetgeving gewoon de term light blijven dragen. Jammer, vinden organisaties als de Consumentenbond. Want een zak chips – hoe light ook – blijft een ongezond tussendoortje.

Wetenschappelijke onderbouwing

Wat schieten we dan op met de nieuwe Europese regels? Een belangrijk onderdeel van de nieuwe wetgeving is dat de levensmiddelenindustrie gezondheidsclaims wetenschappelijk moet onderbouwen. Een boterfabrikant mag niet meer zomaar op een verpakking zetten dat het product 'een gunstige invloed heeft op hart- en vaten'. Dat mag alleen nog als daar duidelijke, wetenschappelijke bewijzen voor zijn.

Ook probeert de nieuwe wet een ander probleem aan te pakken. Namelijk dat de gezonde claims soms de ongezonde eigenschappen van een product verhullen. Denk aan ontbijtgranen die pronken met de mededeling 'Slechts 1 procent vet', maar die tegelijkertijd wel veel suikers bevatten.

De EU werkt aan voedingsprofielen die per product beschrijven wanneer er een claim op mag komen te staan. Deze profielen moeten 19 januari 2009 af zijn. Voorlopig hoeven producten dus nog niet aan deze eisen te voldoen.

 

Nog jaren oude etiketten

Hoewel de nieuwe wet officieel vanaf 1 juli 2007 in ging, hebben bedrijven tot 31 juli 2009 de tijd om hun etiketten en verpakkingen aan te passen. Voor 31 januari 2008 verzamelt de EU alle bestaande, algemene gezondheidsclaims. Daarna beslissen ze welke claims fabrikanten mogen blijven voeren.

Fabrikanten hebben dus nog even de tijd en hoeven niet hals over kop de claims op hun producten aan te passen of te verwijderen. Wel zullen de nieuwe regels ervoor zorgen dat gezonde claims op ongezonde producten verdwijnen, en dat fabrikanten hun beweringen beter moeten onderbouwen.

Tenslotte wil de EU ouders helpen bij het kiezen van echt gezonde voeding voor hun kinderen. De claims op kindervoeding zullen strenger worden.

Op een pakje crackers staat met grote letters 'caloriearm'. Consumenten plukken de verpakking gretig uit de schappen, omdat ze geloven een gezond product aan te schaffen. Maar als de Voedsel en Warenautoriteit (VWA) de crackers onderzoekt, blijken de crackers meer energie te bevatten dan een paar plakken cake. Hoezo caloriearm?

Beweringen, oftewel claims, op verpakkingen van levensmiddelen kloppen lang niet altijd. Eind 2006 bleek dat van de 175 producten die de VWA onderzocht, 15 waren voorzien van onjuiste beweringen. Dat geeft aan hoe makkelijk fabrikanten claims op hun producten afdrukken. De verleiding is ook moeilijk te weerstaan, want 'gezond' verkoopt.

Nieuwe regels

Om een eind te maken aan de wildgroei van beweringen, gelden vanaf 1 juli 2007 nieuwe regels in Europa.

Voor een fabrikant geldt dat er alleen nog een claim op een product mag staan, als dit aan allerlei voorwaarden voldoet. Zo mag er alleen 'caloriearm' op de verpakking crackers staan, als deze maximaal 40 kilocalorieën per 100 gram bevatten. Een product met de term light moet minstens 30 procent minder suiker of bijvoorbeeld vet bevatten dan vergelijkbare producten.

Een zak chips die 30 procent minder vet bevat, mag dus ook onder de nieuwe wetgeving gewoon de term light blijven dragen. Jammer, vinden organisaties als de Consumentenbond. Want een zak chips – hoe light ook – blijft een ongezond tussendoortje.